Tiyatro ve Çocuklar Üzerine

TİYATRO VE ÇOCUK GELİŞİMİ

Uzun zamandır tiyatronun çocuk gelişimi üzerindeki etkileri konusunda bir yazı kaleme almak istiyordum. Ama bu uzun bir çalışma gerektiriyor. Sonuçta ben sadece bir anneyim ve çocuk psikolojisi ya da çocuk gelişimi üzerinde eğitim almadım. Ama birçok anne gibi ben de kızım doğduktan sonra ilgi alanımı daha çok onun üzerinde nasıl daha iyi bir etki bırakırım gelişimine nasıl daha çok katkı sağlarım vb. konular üzerinde yoğunlaştırmaya başladım. Tiyatro ve kitap da üzerinde en çok durduğum konular oldu. Şöyle ki ben okumayı ve tiyatroyu çok seviyorum ve kızımı da bu konuda çok küçük yaştan itibaren beni gözlemleyerek aynı şeyleri sevmesi konusunda biraz yönlendirdim. Kitap başka bir yazımızın konusu olsun şimdilik sadece tiyatro konusunu ele almak istiyorum.

Biz Naz’la o iki yaşına bastığından itibaren çocuk oyunlarını izlemeye başladık(İlk izlediği oyun Pepe'ydi ama fotoğrafları kalite olarak çok düşük buraya alamadım.). Bunun için öyle fazla parala da verdiğimi söyleyemem. Bulunduğumuz semtin belediyesinin bünyesinde kültür merkezinin tiyatrolarını izlemeye başladık. Ki gerçekten sembolik ücretlerle izleyebiliyorsunuz bu tiyatroları. Şimdi ise şehir tiyatrolarından tutun özel tiyatrolara kadar hafta sonları birçok oyunu izliyoruz. Hatta geçtiğimiz haftalarda ilk kez bir çocuk operası izledik. Şarkılar söylerken Naz’ı görmeliydiniz. Eliyle sanki o da söylüyormuş gibi hareketler falan yapıyor. Yanımızda oturan annelerde gülümseyerek bize bakıyordu. Bu arada Naz şuan 5 yaşında. Yani üç yıldır tiyatro hayatımızda. Peki bu etkinliklerimizin Naz üzerinde ne gibi etkileri oldu derseniz. Benim ve öğretmenlerinin gözlemlediği birçok güzel etkisi olduğunu düşünüyorum ama isterseniz bu konu üzerine yapılan çalışmalar sonucu tiyatro ile iç içe olan çocuklarda ne gibi olumlu sonuçlar doğuyor bunları kalem kalem sizlere aktarayım.

TİYATRO VE ÇOCUK

Öncelikle tiyatro izleme alışkanlığı kazandırmak için uzmanlarında ortak görüşü çocuğun anne babasıyla birlikte 2,5-3 yaşından itibaren tiyatro izlemeye başlaması yönünde. Bu hem aile arasındaki bağı kuvvetlendirip birlikte bir şeyler paylaşmalarını sağlayacak hem de çocuğun sosyalleşmesi konusunda artı değer katacaktır, görüşü aktarılmış.

Tiyatro çocukların gözlem yoluyla öğrenmesini sağlar

Tiyatroda sergilenen oyunlarda çocuklar gözlem yoluyla öğrenmektedir. Oyun esnasında kendini oyunun akışına bırakan ve bir anlamda oyunun bir parçası olan çocuklar sahnedeki oyuncuları model alıp onlarla empati(duygudaşlık) kurarlar. Bunun bir sonucu olarak oyunun çocuklara vermek istediği mesaj gözlem yoluyla öğrenilir ve hayata aktarılır. Çocuklar duygu ve düşüncelerini daha akıcı bir dille ve daha etkin bir şekilde ifade ederler. Gözlem yoluyla öğrenmenin bir başka artısı da çocuklarda dikkat, algılama, konuşma, dinleme gibi becerilerin gelişmesine önemli bir katkı sunmasıdır.

Tiyatro çocuklara özgüven duygusu kazandırır

Çocuk tiyatrosu; tüm çocuklara özgüven duygusu kazandırır. Bir tiyatro oyununda çocuklar birlikte gülüp eğlenirler, birlikte öğrenirler... Çocukların sahnede oyun seyretme deneyimleri arttıkça bu durum onların sosyal davranışlarına da yansır. Başkalarıyla daha iyi geçinme, çevreyle daha güçlü bir bağ kurma, kendine güven, uyum sağlama ve cesaret gibi konularda kendilerini geliştirirler. Tiyatrolar çocuklara düşündüklerini eyleme dönüştürme alışkanlığı da kazandırır. Böylece çocuklar içe kapanık olmak yerine kendilerini daha açık ifade edebilirler.

Tiyatro çocuklara eleştirel düşünme becerisi kazandırır

Eleştirel düşünce, yaşam deneyiminden ve gözlemlerden yola çıkılarak kazanılır. Çocukların eleştirel düşünme becerisi kazanmasında tiyatronun payı çok büyüktür. Çünkü çocuklar okullarda daha yarışçı, sınav veya puan odaklı bir eğitim alırlar. Böyle bir sistemde bilgiyi direkt olarak edinirler ancak edindikleri bilgiyi eleştirel bir süzgeçten geçirebilecek zamanı genellikle bulamazlar. İşte tiyatronun eğitici tarafı ve eleştirel düşünceye olan katkısı bu noktada daha da ön plana çıkmaktadır. Tiyatro deneyimi yaşayan bir çocuk eleştirel düşünme, neden-sonuç ilişkisi kurma gibi hayatın her alanında faydalanacağı becerilerini geliştirir.

TİYATRO VE ÇOCUK

Tiyatro topluma sağlıklı ve faydalı bireyler kazandırır

Tiyatroda seyredilen her oyun çocuklara hayata dair farklı konularda yeni şeyler öğretmekte, onların kişisel gelişimlerine doğrudan katkı sağlamaktadır. Tiyatro çocuklara yaşadığı toplumun bir üyesi olma bilincini aşılar. Olaylara farklı açılardan bakabilme becerisi kazandırır. İşbirliği ve dayanışmayı öğretir. Estetik algıyı geliştirir ve sanata olan ilgiyi arttırır. Çocuğun duygusal gerginliklerden uzaklaşmasına ve bireysel sorunlarına çözüm üretmesine yardımcı olur. Işık, ses ve sahne düzenlemesi ile onların farklı duyularına hitap eder.

Tiyatro çocuklara korkularıyla başa çıkabilmeyi öğretir

Yapılan araştırmalarda tiyatronun modelleme yoluyla öğretme etkisinin çok önemli başka faydaları da tespit edilmiştir. Bunlardan en önemlisi, fobi türündeki tepkilerde görülen azalmadır. Çocuklar tiyatro oyunlarında kimi zaman korktukları bazı nesnelerle karşı karşıya gelebilmektedir. Oyun içerisinde, doktor, karanlık, köpek, fare gibi korkulan bu nesneler ile kurulan ilişki onların bu fobilerinin azalmasına katkı sağlamaktadır. Başka bir ifadeyle, kendi dünyalarında fobi nedeni sayılabilecek bazı nesneler, tiyatro ile çok farklı bir anlam kazanabilir. Bu da doğal olarak çocuğun o nesneye bakış açısını değiştirebilir.

Çocuklarda tiyatro izleme yukarıda saydığım bu 5 ana madde dışında çocukta şu farkındalıklarında gelişmesine temel oluşturuyormuş.

  • Tiyatro salonuna bedelini ödediği bilet ile giren çocuk kendini toplumsal yapının bir üyesi olarak hisseder.
  • Oturduğu koltuk, toplumda edindiği özel bir yerdir.
  • Önünde, arkasında, sağında, solunda oturan kendi gibi insanlarla bir aradadır. Oyun izlerken onlara karşı sorumludur.
  • Ayağa kalkmaz, kalkarsa birinin hakkına engel olduğunu öğrenir ve ona saygılı davranmanın gerektiğini kavrar.
  • İsterse alkışlar, isterse suskun oturur. Kendi kararlarını kendi verir. Çünkü o, özgür bir bireydir artık.
  • Kısacası tiyatro, dünyanın küçücük bir kesitidir. Çocuk kendini o dünya içinde kendi kararları ile var eder. Artık o, kendine güvenen, topluma karşı sorumlulukları olduğunu bilen, bilinçli bir bireydir.

Yani görüldüğü gibi tiyatronun çocuklar üzerindeki pozitif etkisi saymakla bitmiyor. Bence daha da önemlisi, tiyatro ile çocuklar arasındaki bu pozitif ilişki zamanla topluma da yansıyacaktır ve tüm bu olumlu özellikleri davranış haline getiren bireylerin sayısı toplumda artış gösterecek ve artık daha güzel bir ülkede yaşayan çocuklarımız olacaktır diye düşünüyorum.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK YAZILAR

ÇOCUK GELİŞİMİNDE HAYVAN BESLEMENİN ÖNEMİ
ÇOCUKLA SEYAHATİN PÜF NOKTALARI
DÜNYAYI ÇOCUK GÖZÜNDEN GÖREBİLMEK
ÇOCUKLU HAYAT TÜYOLARI

Share This:

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir